DURMUŞ GÜNEŞ
Gastronomi araştırmaları · Makale 7

Sous Vide Tekniği ve Osmanlı Mutfağı Arasındaki Beklenmedik Yakınlık.

Durmuş Güneş

Sous vide, 1970’lerde Fransız mutfağında bilimsel bir yöntem olarak tanımlansa da, “düşük ısıda, kontrollü ve uzun süreli pişirme” prensibi aslında çok daha eski. Hattâ Osmanlı saray mutfağında bu tekniğe oldukça yakın yöntemler yüzyıllardır kullanılıyordu.

Sous Vide Nedir?
Fransızca “vakum altında” anlamına gelir.Gıda, vakum poşetinde, su banyosunda sabit bir ısıda uzun süre pişirilir.

Amaç: Besinin suyunu kaybetmeden, yumuşak ve dengeli pişmesi.

Peki Osmanlı Mutfağında Benzeri Var mıydı?

Kesinlikle evet. Teknik farklı, prensip aynıydı

1. Közde Toprak Kapta Pişirme
Etler veya baklagiller, mühürlenmiş toprak testilerde közün içine gömülerek pişirilirdi. Hava almayan ortamda, nemli ve dengeli ısıda uzun süre pişirme.

2. Kısık Ateşte ‘Demleme’ Yöntemi
Özellikle saray mutfağında bazı pilavlar, helvalar ve et yemekleri, çok kısık ateşte tencereyi hiç açmadan saatlerce pişirilirdi.

3. Sıcak Tutulan Kuyularda Et Dinlendirme
Özellikle kuzu tandır ve benzeri yemeklerde, köz/kum altında uzun süreli düşük ısıda pişirme yapılırdı.

Bu tekniklerin hepsi modern sous vide’in ruhunu taşır:
*sabır, * sıcaklık kontrolü, * nem kaybının önlenmesi.

D.G

Kaynaklar:
*“Matbah-ı Âmire Defterleri” Topkapı Sarayı Arşivi
*Fikriyat Osmanlı’da Pişirme Teknikleri
*The Art of Ottoman Cuisine M. Soyturk
*E. This Molecular Gastronomy

#OsmanlıMutfağı #GastronomiTarihi #TarihselMutfaklar #SarayMutfakları #LinkedInGastronomi

Arşive dön

© 2026 Durmuş Güneş. Bu yazının tüm hakları saklıdır. İzinsiz çoğaltılması ve yeniden yayımlanması yasaktır. Alıntı ve kullanım izni için yazarla iletişime geçiniz.

Bu makaleye atıf yap

APA 7 biçiminde önerilen kaynak gösterimi

Güneş, D. (t.y.). Sous Vide Tekniği ve Osmanlı Mutfağı Arasındaki Beklenmedik Yakınlık.. Durmuş Güneş. https://durmusgunes.com/makale-7.html